Stappenplan voor ontwerp van warmtepompsystemen in utiliteit
ISSO-publicatie 81 Warmtepompinstallaties voor utiliteitsgebouwen is nu beschikbaar. Boordevol geactualiseerde kennis voor de professional die warmtepompsystemen ontwerpen voor utiliteitsgebouwen. De publicatie leidt adviseurs en installateurs stap voor stap door de programma- en ontwerpfase. Daarbij is er veel aandacht voor warmtepompen met natuurlijke koudemiddelen, nieuwe systeemconcepten en de invloed van achterliggende installaties.
Negentien jaar na de eerste uitgave hebben we de publicatie grondig geactualiseerd. De eerdere editie van publicatie 81 richtte zich sterk op warmtepompen in combinatie met warmte-koudeopslag (WKO). In 2014 ontwikkelden we daar een specifieke leidraad voor: ISSO-publicatie 39 (ge-update in 2017). Dat, en de ontwikkeling van bijvoorbeeld natuurlijke koudemiddelen en de toenemende complexiteit van klimaatsystemen met warmtepompen in de utiliteit, maakte een herziening van ISSO-publicatie 81 noodzakelijk.
Integraal systeemontwerp
De ISSO-publicatie richt zich nadrukkelijker op configuraties met lucht/water-warmtepompen, zowel bij nieuwbouw als renovatie. Projectcoördinator Jos de Leeuw: “Dit praktische document biedt een overzichtelijk stappenplan met een overzicht van alle aandachtspunten bij iedere stap. Zo komt de professional tot een integraal systeemontwerp dat voldoet aan alle eisen, wensen, regels en duurzaamheidscriteria. Diverse bijlagen bieden hulp bij berekeningen en beschrijven projectvoorbeelden, richtlijnen en achtergronden.”
Van ontwerp tot monitoring
De publicatie begeleidt professional bij de keuze voor een bepaald concept. De energetische onderbouwing staat hierin centraal. In de ontwerpfase gaat het om het ontwerp van het gekozen concept. Zo beschrijft ISSO-publicatie 81 onder meer de configuratie van de opwekkingsinstallatie en het bepalen van de vermogensbehoefte. Ook de hydraulische inpassing en het dimensioneren van de warmtebron komen aan bod. Tot slot behandelen we in de publicatie aandachtspunten bij beheer en monitoring.
Aandachtspunten natuurlijke koudemiddelen
Natuurlijke koudemiddelen krijgen veel aandacht in de publicatie. De Leeuw: “De opkomst van warmtepompen met natuurlijke koudemiddelen, zoals propaan en isobutaan, brengt nieuwe aandachtspunten met zich mee. In utiliteitsgebouwen staan deze warmtepompen vaak in een technische ruimte of op het dak, samen met andere installaties. Dat vraagt om zorgvuldige keuzes voor bijvoorbeeld de locatie, ventilatie en veiligheidsmaatregelen. Het is essentieel om die aspecten al in een vroeg stadium van het ontwerp mee te nemen, wanneer de indeling van het gebouw nog beïnvloedbaar is.”
Netcongestie
De publicatie behandelt ook de interactie van de warmtepomp met achterliggende installaties zoals klimaatplafonds, luchtbehandelingskasten en warmtebatterijen. Door deze onderdelen integraal te beschouwen, kunnen ontwerpers een installatie realiseren die betrouwbaar en efficiënt functioneert. Andere aandachtspunten die aan de orde komen zijn het behalen van de maximale capaciteit bij lage buitentemperaturen en het energetisch afstemmen van meerdere warmtepompen. “Zijdelings laten we ook zien hoe je met netcongestie omgaat. Zo kunnen buffervaten voorkomen dat de warmtepomp te veel starts maakt en zijn er mogelijkheden om vraag en aanbod van stroom slim af te stemmen. Eén van de beschreven projectvoorbeelden gaat hier ook op in: een kantoorgebouw in Lelystad waar maar een beperkte elektrische aansluiting mogelijk was. Met een creatief ontwerp van de installatie is dat toch gelukt.”
ISSO-publicatie 81 is met een licentie beschikbaar op BouwZo.nl. De publicatie is ook op papier te bestellen. Heb je nog geen licentie? Vraag dan de proeflicentie aan en krijg 5 dagen gratis toegang. Dit kun je eenvoudig doen door het sturen van een mail naar klantenservice@bouwzo.nl.
